Genel / Yazılar

Çocuk Kitaplarında Yeni Akım: Mülteci Krizi

Share this post

Deborah Amos

Mütercim: Fatma Beyza Ateş

 

Yetişkinler dünyası, çoğu Müslüman ülkelerden gelen mültecilere seyahat yasağı getirdi. Suriye’nin yanı sıra Ortadoğu’da diğer sıcak çatışmaların yaşandığı bölgelerden gelen mülteci girişleri de yavaşladı. Siyasi liderler mültecilerin bir tehdit olduğunu iddia ederken, çocuk edebiyatı dünyasında yeni bir akım başladı: Güçlü ve genç Müslüman mültecileri konu alan kitaplar.

Yeni yürümeye başlayan çocuklar için yazılan resimli kitaplardan tutun genç okuyucu kitlesi için yazılan romanlara kadar mülteci krizini konu alan birçok kitap bu sonbaharda yayınlandı. Kirkus editörü Vicky Smith, “Yeni akımın amacı, mültecilere dair olumlu bir imaj sunmak, devam eden anlaşmazlıkları okuyucuların daha iyi anlamasını sağlamak.” diyor. Bu durumu yazarların, çizerlerin ve yayıncıların giderek büyüyen mülteci krizine son verme arzusu olarak değerlendiriyor.

Gerçek Hayattan Esinlenilmiştir

Mültecilere ilişkin oluşan çocuk kitaplarındaki bu akım, çoğu çocuklardan oluşan milyonlarca sivilin Suriye, Afganistan ve Irak’taki savaştan ve çatışmalardan kaçmasıyla II. Dünya Savaşı’ndan bu yana yaşanan en büyük mülteci krizinin bir yansımasıdır. Bir diğer kriz de Orta Amerika’daki şiddetten ABD’nin güney sınırına doğru kaçan ve yanlarında kimsesi bulunmayan çocuklar. Her iki olay da mültecilerle ilgili kitaplarının yazılmasını tetikledi. Bu yeni akım 2015’te başladı ve her yıl giderek artıyor.

Bu yeni romanlar, bir çocuğun bakış açısından savaşı, şiddeti ve yaşanılan travmayı konu alıyor. Tehlikeli deniz yolculuklarından kaçakçılarla karşılaşmalara, İslamafobiyi ya da yeni bir ülkede onları bekleyen bağnaz görüşlerin üstesinden gelmeye kadar her şeyi. Bu kitapların çoğu yaşanmış gerçek hikâyelere dayanıyor.

İslamafobi’ye Karşı

Amerika’daki kütüphanelerin çoğundan bu kitaplar ebeveynler tarafından talep ediliyor. Kitapların büyük bir okuyucu kitlesi oluştu denilebilir. Ayrıca, Kirkus’ta Genç Yetişkin Editörü Laura Simeon, bu kitapların mültecileri ve Müslümanları şeytanlaştırıcı bir siyasi iklime karşı durmanın bir yolu olduğunu söylüyor. “Sektör bu duruma önem veriyor. Direniş gösterilmesi gerektiği inancı var ve bu, direnişe yardımcı olabileceğimiz yollardan biri.”

Elvedalar Diyarı

Hem yazar hem de gazeteci Atia Abawi A Land of Permanent Goodbyes (Elvedalar Diyarı) adlı romanı için Yunanistan’ın Lesbos adasına gidiyor ve mülteci kamplarındaki Suriyelilerle konuşuyor, onların hikâyelerini dinliyor. Bu konuşmalar ışığında romanında DAEŞ kontrolündeki bölgeden İstanbul’a kaçan ve oradan da Yunanistan’a gitmek için aşırı kalabalık bir tekneyle tehlikeli bir deniz yolculuğunu göze alan Suriyeli bir aileyi anlatıyor.

Güzel Kuşlarım

Suzanne Del Rizzo My Beautiful Birds (Güzel Kuşlarım) isimli resimli kitabında ailesiyle Ürdün’deki bir mülteci kampına gittiğinde çok sevdiği eğitimli güvercinlerini geride bırakmak zorunda kalan Suriyeli küçük Sami’nin yaşadıklarını yine onun gözünden okuyucuya anlatıyor. En nihayetinde kamptaki vahşi kuşlarla ilgilenerek yaşadığı kötü olaylara karşı bir teselli buluyor.

Çeviri Notu: Çevirisini sunduğumuz bu metin npr.org sitesinde 10 Temmuz 2018 tarihinde “New Kids’ Books Put A Human Face On The Refugee Crisis” başlığı ile yayınlanmıştır. Ayrıca New York Times’ta benzer konuda 6 Ağustos 2017’de “Refugee Crisis Childrens Books” başlığı ile çıkan yazıdan yararlanılmıştır.

Yazının tamamını Okur’un 7. sayısında bulabilirsiniz: https://goo.gl/QhUxKc

1 comment

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

*

Önerilen Yazılar