OKUR, Kitaplar Yalnız Kalmasın Diye Çıktı
 

İçinde ve Dışında: Türk Laikliği ve Diyanet

Necdet Subaşı

Hicret K. Toprak “Tek Parti Döneminde Diyanet İşleri Başkanlığı” alt başlığıyla kitaplaştırdığı çalışmasında üç temel kavramın modern tezahürlerine odaklanıyor ve Cumhuriyet’in kuruluş yıllarına damgasını vuran güçlü laikleşme dalgası eşliğinde “mihrab”, “minber” ve “devlet”in değişen statülerini gözden geçiriyor.

Mihrap, Minber ve Devlet, 2017’de Hacettepe Üniversitesi’nde tamamlanan bir doktora çalışmasına dayanıyor. Toprak’ın söz konusu çalışmasında işlediği konular kitapta daha da derinlikli bir çabayla yeniden ele alınıyor. Yazar, Cumhuriyet’in kendine özgü laiklik uygulamalarına bağlı bir şekilde radikal bir muhayyileyle ihdas edilen Diyanet İşleri Başkanlığı’nı, özellikle başlangıç dönemine ilişkin, kuruluş süreçlerini takip etmemizi mümkün kılacak yeni bir açıklıkta ele alıyor ve bizleri tarihsel sosyolojinin kendine özgü muhataralı mecralarında sıkı bir yolculuğa çıkarıyor.

Vazgeçilemez Bir Kurum

Diyanet İşleri Başkanlığı’nın kurumsal yapısı, işleyişi ve laik siyasal sistem içindeki misyonu üzerine son yıllarda giderek çoğalan girift sorulara paralel olarak bu beklentileri karşılama saikiyle üretilen literatür göz doldurucu bir şekilde artmaya devam ediyor. Bu çalışmalarda dönemin belli başlı özelliklerini dikkatlerden kaçırmamak koşuluyla Kemalizm’in Diyanet İşleri Başkanlığı eksenindeki kurucu irade ve tahayyülünü bir şekilde takdis eden yönelimlerle karşılaşabileceğimiz gibi aynı şekilde bu yapılanmayı eleştirel bir yolla ve tabii ki cesaretle tartışmaya açan sıra dışı katkılara da tanıklık edebiliyoruz.

Verili sistem içinde vazgeçilmezler sıralamasında belki de en ön saflarda yer alan Diyanet İşleri Başkanlığı hakkında birbirinden bağımsız ve hatta birbirinin iddialarını boşa çıkarma çabasında değerlendirilebilecek pek çok çalışmanın sonuçta artık yeni bir gerilim ve tarafgirlik edebiyatıyla da literatüre yansımaya başladığını söylemek pekala mümkün.

Yazının tamamını Okur’un 18. sayısında bulabilirsiniz: https://www.okurdergisi.com/okuru-nerede-bulabilirsiniz/

Henüz yorum yok...

Yorum yapmak ister misiniz?