OKUR, Kitaplar Yalnız Kalmasın Diye Çıktı
 

Siyeri Yeniden Keşfetmeliyiz

Söyleşi: Wadah Khanfar

Konuşan: Esad Mücahit Eskimez*

Mütercim: Elif Nuran Özgün

Peygamber Efendimizin (sav) hayatı, defalarca farklı şekillerde ele alınmasına rağmen tükenmek bilmeyen bir hazine. Siz onun hayatını bugüne değin hangi kaynaklardan okudunuz ve bu eseri sizce diğer siyer çalışmalarından ayıran temel özellikler neler?

Çocukluğum Filistin’in küçük bir köyünde, rahmetli babamın kütüphanesinde klasik siyer kitaplarının bulunduğu bir evde geçti. Babam her zaman beni siyer okumaya teşvik ederdi, okuduğum için sık sık bana ödüller verirdi. Bölüm başına birkaç cent alırdım, bu para o zamanlar çok değerliydi. Hemen koşa koşa köyün küçücük ve tek bakkalına gidip şekerleme alırdım. Yani İbn İshak ve İbn Kesir’den Siyer-i Nebi; İbnü’l Esir’den El-Kamil Fi’t-Tarih ve birçok alimden farklı kitaplar okuyarak büyüdüm. Yıllar geçtikçe siyer aşkı karakterimin bir parçası oldu.

Ancak zamanla, siyer kitaplarının aslında aynı anlatılara dayandığını; bir kitaptan diğerine ufak değişikliklerle tekrarlandığını fark ettim. Bu rivayetlerin çoğu Peygamberimizin (sav) ve sahabelerinin yaptıklarına ve sözlerine dayanıyordu. Ancak bu kitaplar, tüm bu rivayetleri bağlamsal bir analiz yapmadan hatta birbiriyle bütünlük sağlamadan aktarıyordu.

İlerleyen zamanlarda, bir gazeteci olarak bağlamından çıkarılan herhangi bir hikayenin bize doğru anlamı vermeyeceğini, belki de bizi yanıltacağını öğrendim. İşte tam da bu noktada zihnimde siyere karşı daha bağlamsal ve bütüncül bir yaklaşım oluşmaya başladı. Özellikle Peygamberimizin (sav) stratejik ve politik eylemleriyle ilgili konularda bir gazeteci gibi düşünmeye başladım. Şunları sordum: Peygamberimizin (sav) stratejik öncelikleri nelerdi, hicret etmek için neden Medine’yi seçti? Neden Medine’ye gelişinden bir yıl sonra Kızıldeniz’e askeri ve güvenlik seferi emri verdi? Bizanslılar ve Persler arasındaki uluslararası çatışmaya ilişkin görüşü neydi, bu görüş stratejisini nasıl etkiledi? Habeşistan neden diplomatik ilişki kurduğu ilk yabancı ülkeydi? Ve buna benzer birçok soru daha aklımda dolanıyordu.

Bu kitap geleneksel bir siyer kitabı değil, birkaç yıllık bir araştırmanın sonucu. Yararlandığım kaynaklar sadece klasik siyer kitapları ve Arap tarihi kitaplarından oluşmuyor; aynı zamanda Roma, Fars ve Habeş kaynaklarından da araştırmalar yaptım. Arabistan çevresindeki bölgeleri ve bunların Kureyş halkının ve Müslümanların stratejik bilgisini nasıl etkilediğine dair bir görüntü ortaya çıkarmak istedim. Ticaret yollarını, bunların yerel ve bölgesel güç dengesi üzerindeki etkilerini ve Peygamberin (sav) Mekkelilerin kaynaklarını nasıl değerlendirdiğini inceledim. Bunun yanında bu kaynakları Mekkelilerin stratejilerini yenmek ve bir karşı anlatı, yani Mekke’nin fethine yol açan büyüleyici bir strateji oluşturmak için nasıl kullandığını araştırdım.

Yazının tamamını Okur’un 18. sayısında bulabilirsiniz: https://www.okurdergisi.com/okuru-nerede-bulabilirsiniz/

Henüz yorum yok...

Yorum yapmak ister misiniz?